Ana içeriğe geç
Proktoloji

Hemoroid (Basur)

Şikayetler, teşhis, tedavi ve ameliyat yöntemleri

Hemoroid hastalığı kansere dönüşmez. Ancak makattan kanama gibi belirtiler başka hastalıklarda da görülebilir. Bu nedenle kanamanın nedeninin muayene ve gerektiğinde ek incelemelerle belirlenmesi önemlidir.

Hemoroidal yastıkçıklar, anal kanalın normal anatomik yapılarıdır ve dışkı kontrolüne katkıda bulunurlar. Halk arasında basur olarak bilinen hemoroid hastalığı, bu dokuların büyümesi veya sarkması sonucunda kanama, şişlik ve rahatsızlık gibi belirtilerin ortaya çıkmasıdır. Tedavi, hastalığın derecesine ve şikâyetlerin şiddetine göre belirlenir. İlaç tedavileri, lastik bant ligasyonu, skleroterapi ve uygun hastalarda cerrahi yöntemler değerlendirilebilir. Tedavi sonrası nüks mümkün olabilir; oran yönteme göre değişir.

Özet

Hemoroid hastalığı kansere dönüşmez. Ancak makattan kanama gibi belirtiler başka hastalıklarda da görülebilir. Bu nedenle kanamanın nedeninin muayene ve gerektiğinde ek incelemelerle belirlenmesi önemlidir.

Hasta için önemli bilgiler

  • Hemoroid nedir?

    Hemoroidal yastıkçıklar normal anatomik yapılardır. Bu dokuların büyümesi veya sarkması kanama, şişlik ve rahatsızlık gibi belirtilere neden olabilir.

    Anal kanal ve rektum alt ucunda, mukoza altında yer alan damarsal yastıkçıklardır. Görevleri anüsün tam kapanmasına yardımcı olmaktır. Hastalık; bu yapıların anormal büyümesi, sarkması ve şikayet üretmesidir. Her hemoroid bulgusu tedavi gerektirmez; yaklaşım kanama, sarkma, ağrı ve yaşam kalitesi etkisine göre belirlenir. Amaç normal dokuyu mümkün olduğunca koruyarak şikayeti gidermektir.

  • İç ve dış hemoroid

    Anal kanaldaki dişli çizginin (linea dentata) üst kısmında bulunan hemoroidal yapılar iç, alt kısmındakiler ise dış hemoroid olarak adlandırılır. İç hemoroidler daha çok kanama ve sarkma; dış hemoroidler daha çok ağrı ve şişlik yapabilir. Dış hemoroidlerde pıhtı oluşması, makatta aniden başlayan şiddetli ağrıya ve hassas bir şişliğe neden olabilir. Aynı hastada iç ve dış hastalık birlikte bulunabilir ve tedavi buna göre değişebilir. Ani ağrılı sert şişlikte erken muayene, ilaçla izlem ile küçük cerrahi işlem arasında doğru seçimi kolaylaştırır.

    • İç hemoroid: kanama, sarkma
    • Dış hemoroid: ağrı, şişlik
    • Tromboze: ani, şiddetli ağrı
  • Nedenler ve riskler

    Kabızlığın önlenmesi ve dışkılama sırasında aşırı ıkınmadan kaçınılması, hemoroid şikâyetlerinin azaltılmasına yardımcı olabilir.

    Kronik kabızlık / ıkınma, gebelik, uzun süre oturma veya ayakta durma, posasız beslenme, aile yatkınlığı ve yaş riski artırır. Sık ishal ve tuvalette uzun süre oturma da bölgedeki basıncı ve tahrişi artırabilir. Lif ve sıvıyı kademeli artırmak, düzenli hareket etmek ve dışkılama isteğini ertelememek hem tedaviyi destekler hem yeni atakları azaltır.

  • Kansere dönüşür mü?

    Önemli not var
    Makattan kanamaya kansızlık, dışkılama alışkanlıklarında kalıcı değişiklik veya açıklanamayan kilo kaybı eşlik ediyorsa başka hastalıkların araştırılması gerekir. Endoskopik inceleme kararı, hastanın risk faktörlerine ve klinik bulgularına göre verilir.

    Hemoroidler kansere dönüşmez. Ancak makattan kanama ve kabızlık kanser şikayetlerini taklit edebilir; aynı anda başka hastalık da olabilir. Özellikle yeni başlayan kanama, kansızlık, kilo kaybı, dışkılama düzeninde değişiklik veya ailede kolorektal kanser öyküsü varsa değerlendirme ertelenmemelidir. Yaşa ve risklere göre kolonoskopi gerekip gerekmediğine hekim karar verir.

  • Her kanama hemoroid midir?

    Önemli not var

    Hayır. Makattan kanamanın nedeni her zaman hemoroid değildir. Özellikle kansızlık, açıklanamayan kilo kaybı veya dışkılama alışkanlıklarında kalıcı değişiklik varsa ayrıntılı değerlendirme gerekir. Kolonoskopi gereksinimi, belirtiler ve kişisel risk faktörleri dikkate alınarak belirlenir.

  • Ameliyat ne zaman gerekir?

    İlaç tedavilerine veya poliklinikte uygulanabilen girişimlere rağmen devam eden sarkma ve kanama şikâyetlerinde cerrahi tedavi değerlendirilebilir. Ameliyat kararı, hastalığın derecesine ve hastanın özelliklerine göre verilir. Her hemoroid ameliyat gerektirmez.

  • LigaSure / enerji cihazı farkı?

    LigaSure gibi enerji temelli cihazlar, hemoroid ameliyatlarında damarların kapatılması ve dokuların ayrılması amacıyla kullanılabilir. Yöntemin uygunluğu, hastalığın özelliklerine ve cerrahın deneyimine göre değerlendirilir.

Konu başlıkları

Hasta bilgilendirme videoları

Doç. Dr. Cengiz Dibekoğlu’nun resmi YouTube kanalından.

Tüm videolar
  • Rektum kanseri hemoroid ile karışabilir mi?

Randevu al

Hemoroid tedavisi evreye göre planlanır. Muayene sonrası size uygun yöntem netleşir.

Kanıt

Bilimsel kaynaklar

Kaynakları göster · 2

Hemoroid evreleme ve tedavi basamakları için ASCRS klinik uygulama kılavuzu.

  1. ASCRS clinical practice guideline — hemorrhoidsASCRS · Kılavuz kütüphanesiKaynağı aç
  2. ASCRS clinical practice guidelines libraryAmerican Society of Colon & Rectal Surgeons (ASCRS) · Kılavuz kütüphanesiKaynağı aç

Kaynak listesi son kontrol: 21 Ağustos 2026. (Sayfa içeriğinin gözden geçirme tarihi üstte ayrı gösterilebilir.)