Ana içeriğe geç
Onkolojik cerrahi

Kolon Kanseri

Tanı, tedavi ve cerrahi yaklaşımlar

Erken yakalanan kolon kanserinde sonuçlar çoğu hastada iyidir. Uzak organlara yayılmamış kolon kanserinde cerrahi tedavi, çoğu hastada tedavinin temelini oluşturur.

Kolon kanseri çoğu zaman polipten gelişir; tarama kolonoskopisi hem erken yakalar hem polipleri alarak önler. Bana gelen hastaların çoğunda ilk soru şudur: Makattan kanama hemoroid midir? Makattan kanama hemoroide bağlı olabilse de başka hastalıkların belirtisi olabilir. Kanamanın nedeni, hastanın yaşı, risk faktörleri ve muayene bulguları dikkate alınarak araştırılmalıdır. Gerekli durumlarda kolonoskopi yapılır. Evreleme ve patoloji tamamlanmadan tedavi planını, hastalığın evresi, patoloji sonuçları ve hastanın genel sağlık durumuna göre bireysel olarak oluştururum. Lokalize hastalıkta açık, laparoskopik veya robotik kolektomi ile lenf disseksiyonunu planlarım; ameliyat sonrası kemoterapi gereksinimi, patolojik evre ve diğer risk faktörleri dikkate alınarak değerlendirilir. Gerekli durumlarda tedavi kararı multidisipliner tümör konseyinde görüşülür. Radyoterapi kolon kanserinde rutin değildir.

Hasta yolculuğu

Hasta için önemli bilgiler

  • Kolon kanseri nedir?

    Kalın bağırsakta (kolon) gelişen kötü huylu tümördür. Çoğu olgu adenokarsinom tipindedir. Kolon ve rektum kalın bağırsağın bölümleridir; rektum anüse yakın son kısımdır ve tedavi planı yerleşime göre değişebilir. Bu bölümde rektum kanserinden farklı olarak kolon kanserinin tanı ve cerrahi tedavisine odaklanıyoruz.

  • Belirtiler: ne zaman doktora?

    Önemli not var

    Erken dönemde sessiz kalabilir. Dışkılama alışkanlığı değişikliği, makattan kanama, kansızlık, karın ağrısı/şişkinlik, kilo kaybı ve tam boşalamama hissi uyarıcıdır. Bu bulgular hemoroid veya irritabl bağırsakta da görülür; uyarıcı belirtiler varsa gerekli incelemeler geciktirilmemelidir. Kolonoskopi gereksinimi klinik değerlendirmeye göre belirlenir (ayrıntı şikâyetler sayfasında). Türkiye’de ulusal kolorektal kanser taraması ortalama riskli kişilerde genelde 50–70 yaş aralığında, iki yılda bir gaitada gizli kan (FIT) ile planlanır; test pozitifse kolonoskopi yapılır. Şikâyetiniz varsa tarama yaşını beklemeyin; daha önce polip saptanmış olması, aile öyküsü ve diğer risk faktörleri tarama ve takip aralıklarını değiştirebilir.

    • İshal–kabızlık değişimleri
    • Dışkıda kan / gizli kan
    • Kansızlık ve halsizlik
    • Nedensiz kilo kaybı
  • Tanı ve evreleme

    Önemli not var
    Kesin tanı için biyopsi gerekir.

    Kolonoskopi ve biyopsi tanıyı koyar. Evreleme için BT (göğüs–karın–pelvis), gerektiğinde MR/PET ve CEA kullanılır. Evre; tümör derinliği, lenf nodu durumu ve uzak yayılıma göre belirlenir.

  • Tedavi genel bakış

    Gerekli hastalarda tedavi seçeneklerini multidisipliner tümör konseyinde değerlendiririz. Cerrahinin ve ilaç tedavisinin zamanlaması, hastalığın evresine ve tümörün özelliklerine göre belirlenir.

    Erken ve lokalize olgularda cerrahi temeldir. Lenf nodu pozitif veya ileri olgularda adjuvan (ameliyat sonrası) kemoterapi sık eklenir. Seçilmiş lokal ileri hastalıklarda neoadjuvan yaklaşımları konseyde konuşuruz. Metastatik hastalıkta RAS, BRAF ve uygun olgularda HER2 / NTRK gibi moleküler testler tedavi seçimini etkiler.

  • Tarama ile önlenebilir mi?

    Tarama kolonoskopisi hem erken yakalar hem de polipleri alarak kanseri önleyebilir.

    Evet. Adenomatöz polipler kolonoskopi ile alınarak kansere dönüşmeden engellenebilir. Türkiye ulusal programında ortalama riskli, semptomsuz yetişkinlerde tarama çoğu zaman 50–70 yaş ve iki yılda bir gaitada gizli kan testi ile başlar; test pozitifse kolonoskopi yapılır. Aile öyküsü, inflamatuvar bağırsak hastalığı veya önceki polip yaşı ve yöntemi değiştirir. Şikâyetiniz varsa tarama yaşını beklemeyin.

  • Ameliyat patolojisinde hangi bilgiler aranır?

    Önemli not var

    Tümörün bağırsak duvarındaki derinliği, çıkarılan ve tutulan lenf nodu sayısı, cerrahi sınırlar, damar–sinir invazyonu, perforasyon ve tümör tomurcuklanması evre ile nüks riskini belirler. Bu rapor ameliyat sonrası kemoterapi gereksiniminin temel dayanaklarından biridir.

Cerrahi yöntemler

Aynı onkolojik hedef — farklı yaklaşım. Ayrıntılı aşama aşama anlatımlar için yönteme tıklayın.

Hasta bilgilendirme videoları

Doç. Dr. Cengiz Dibekoğlu’nun resmi YouTube kanalından.

Tüm videolar
  • Kolon polipleri tehlikeli mi?

  • Kolon kanseri hakkında sık duyulan yanlışlar

  • Kolon kanserinde göz ardı edilmemesi gereken belirtiler

  • Kolon kanseri riskini artırabilecek alışkanlıklar

  • Kalın bağırsak divertikülü nedir?

İlgili sayfalar

Randevu al

Kolon kanseri planı evreye göre değişir; dosyanızı birlikte değerlendirelim. Konsey desteği gerekiyorsa yönlendiririm.

Cerrahinin Merak Edilenleri

Merak edenler için

Tüm merak yazıları

Bu Tedavinin Bilimsel Kanıtları

Aşağıdaki bağlantılar yalnızca sitede bulunan landmark atlas kartlarına gider. Sayısal özetler ilgili atlas sayfasındadır.

  • MOSAIC

    Oksaliplatin içeren adjuvan tedavilerin, özellikle uygun evre III kolon kanseri hastalarında standart yaklaşım haline gelmesine katkıda bulundu.

  • NSABP C-07

    Oksaliplatinin adjuvan tedavide hastalıksız sağkalım yararını destekledi.

  • IDEA Collaboration

    Tedavi süresinin tüm hastalara aynı şekilde uygulanması yerine T/N evresi, rejim ve nöropati riski temelinde bireyselleştirilmesini güçlendirdi.

  • SCOT

    Tedavi süresi kararı verilirken yalnızca nüks riskinin değil, uzun süreli nöropati ve yaşam kalitesinin de hesaba katılmasını destekledi.

  • DYNAMIC

    Moleküler rezidüel hastalık değerlendirmesinin tedavi kararlarını kişiselleştirmedeki potansiyelini gösterdi.

  • NICHE-2

    dMMR kolon kanserinde neoadjuvan immünoterapinin yüksek etkinliğini gösteren önemli kanıtlardan biridir.

  • KEYNOTE-177

    MSI-H/dMMR metastatik kolorektal kanserde birinci basamak immünoterapinin yerleşmesinde temel çalışmalardan biridir.

  • CheckMate 8HW

    MSI-H/dMMR unresectable/metastatik kolorektal kanserde çift immünoterapinin kemoterapiye ve nivo monoterapisine göre hastalık kontrolünü güçlendirdiğini gösteren temel faz III kayıttır; ABD’de nivo+ipi onaylıdır.

  • ATOMIC

    Evre III dMMR kolon kanserinde adjuvan immünoterapi eklenmesinin hastalıksız sağkalım yararını gösterdi. FDA onayı — 8 Ekim 2026 (ABD): atezolizumab + fluoropirimidin/oksaliplatin (olağan onay, hızlandırılmış değil). Hekim onayı 2026-10-29: altın yıldız.

  • FOxTROT

    Seçilmiş lokal ileri kolon kanserlerinde neoadjuvan kemoterapi seçeneğini destekledi.

  • CheckMate-142

    dMMR/MSI-H metastatik kolorektal kanserde immünoterapi stratejilerinin gelişimine katkıda bulundu.

  • PRODIGE 22 / ECKINOXE

    FOxTROT öncesi dönemde neoadjuvan tedavinin uygulanabilirliğine ilişkin kanıt sağladı.

  • QUASAR

    Evre II hastalarda kemoterapi kararının mutlak yarar ve toksisite dengesiyle değerlendirilmesini destekledi.

  • CALGB/SWOG 80702

    Negatif çalışmaların da klinik uygulama için önemli olduğunu gösteren örnektir.

Tüm bilimsel çalışmalar atlası →

Kanıt

Bilimsel kaynaklar

Kaynakları göster · 3

Bu bölümdeki hasta eğitimi; güncel uluslararası kılavuzlar ve klinik pratik ışığında hazırlanmıştır. Kaynaklar tanı/tedavi kararı yerine geçmez.

  1. Metastatic colorectal cancer: ESMO Clinical Practice Guideline for diagnosis, treatment and follow-upEuropean Society for Medical Oncology (ESMO) · 2023 · DOI: 10.1016/j.annonc.2022.10.003Kaynağı aç
  2. NCCN Clinical Practice Guidelines in Oncology: Colon CancerNational Comprehensive Cancer Network (NCCN) · Güncel sürümKaynağı aç
  3. ASCRS clinical practice guidelines libraryAmerican Society of Colon & Rectal Surgeons (ASCRS) · Kılavuz kütüphanesiKaynağı aç

Kaynak listesi son kontrol: 21 Ağustos 2026. (Sayfa içeriğinin gözden geçirme tarihi üstte ayrı gösterilebilir.)