Pankreas Kanseri
Pankreas Kanseri — Tanı ve Evreleme
Pankreas Kanserinde Görüntüleme, Biyopsi ve Evreleme
Tanı ve evrelemede pankreas protokolüne uygun kontrastlı bilgisayarlı tomografi (BT) temel incelemelerden biridir. Gerektiğinde manyetik rezonans (MR), endoskopik ultrasonografi (EUS) ve biyopsiden yararlanılır. Amaç, hastalığın yaygınlığını ve tümörün ameliyatla tamamen çıkarılıp çıkarılamayacağını belirlemektir. Tedavi kararı, gerekli evreleme incelemeleri tamamlandıktan sonra verilmelidir. CA 19-9, pankreas kanserinin tanısını tek başına koydurmaz.
Özet
- Ameliyatla çıkarılabilir hastalıkta cerrahi öncelikli konuşulur
- Sınırda (borderline) hastalıkta neoadjuvan sonrası yeniden değerlendirme yapılır
- Lokal ileri hastalıkta primer rezeksiyon genelde uygun değildir
İlgili görseller
Baş, gövde veya kuyruk yerleşimi ameliyat tipini belirler
Pankreas midenin arkasında, karının derininde yer alır
Konseyde farklı uzmanlar dosyanızı birlikte değerlendirir
Pankreas Kanserinde Hangi Görüntüleme Yöntemleri Kullanılır?
Evreleme tamamlanmadan büyük tedavi kararı verilmez.Pankreas protokolüyle çekilen kontrastlı BT, tümörün boyutunu, damarlarla ilişkisini ve olası yayılımını değerlendirmede önemli bir yöntemdir. MR belirli durumlarda ek bilgi sağlar. Safra yollarının ayrıntılı değerlendirilmesi gerektiğinde MR kolanjiyopankreatografi (MRCP) kullanılabilir. PET/BT ise rutin olarak her hastada gerekli değildir; seçilmiş durumlarda değerlendirilir.
- Önemli not var
Pankreas Tümörü Ameliyatla Çıkarılabilir mi?
Cerrahi sınıflama (rezektabl / borderline / lokal ileri / metastatik) ile TNM evreleri farklı amaçlarla kullanılır; ikisi birlikte yorumlanır.Ameliyatla çıkarılabilir (rezektabl) tümörlerde, uzak organlara yayılım saptanmamıştır ve damarlarla ilişki cerrahi olarak tümörün tamamen çıkarılmasına uygundur. Ameliyatla çıkarılabilirliği sınırda olan (borderline rezektabl) tümörlerde, önemli damarlarla temas nedeniyle cerrahi daha güç olabilir; bu hastalarda çoğunlukla önce sistemik tedavi (neoadjuvan — ameliyat öncesi tedavi) uygulanması değerlendirilir. Lokal ileri hastalıkta tümör, çevresindeki önemli damarlarla ilişkisi nedeniyle başlangıçta ameliyatla tamamen çıkarılamayabilir; sistemik tedavi sonrasında bazı hastalar yeniden cerrahi açısından değerlendirilebilir.
- Ameliyatla çıkarılabilir hastalıkta cerrahi öncelikli konuşulur
- Sınırda (borderline) hastalıkta neoadjuvan sonrası yeniden değerlendirme yapılır
- Lokal ileri hastalıkta primer rezeksiyon genelde uygun değildir
- Önemli not var
CA 19-9 ne anlama gelir?
CA 19-9 yüksekliği tek başına pankreas kanseri tanısı anlamına gelmez.CA 19-9 düzeyi, uygun hastalarda tedavi yanıtının ve hastalık seyrinin değerlendirilmesine yardımcı olabilir. Safra yolu tıkanıklığı gibi durumlar sonucu etkileyebilir; bazı hastalarda ise kanser bulunmasına rağmen CA 19-9 yükselmeyebilir. Yüksek CA 19-9 tek başına pankreas kanseri tanısı anlamına gelmez.
Biyopsi ne zaman gerekir?
Doku tanısı gerektiğinde endoskopik ultrasonografi (EUS) eşliğinde iğneyle örnek alınabilir. Ameliyat öncesi sistemik tedavi planlanan hastalarda genellikle patolojik doğrulama gerekir. Ameliyatla çıkarılabilir tümörde doğrudan cerrahi planlanıyorsa biyopsi her zaman zorunlu olmayabilir; merkez protokolüne göre karar verilir.
Kalıtsal genetik ve moleküler profil
Pankreas duktal adenokarsinomu tanısı alan hastalarda, ailede kanser öyküsü bulunmasa da kalıtsal genetik test önerilir. Sonuçlar hem tedavi seçeneklerini (örneğin BRCA1/2, PALB2) hem de aile bireylerinin risk değerlendirmesini etkileyebilir. İleri / metastatik hastalıkta tümör moleküler profillemesi (MMR/MSI ve diğer biyobelirteçler) hedefe yönelik seçenekler için konuşulur.
Tümör konseyi
Konseyde farklı uzmanlar dosyanızı birlikte değerlendirir.Cerrahi, tıbbi onkoloji, radyasyon onkolojisi, gastroenteroloji ve radyoloji bulguları birlikte değerlendirilir.
Eğitim şeması
SMA · çölyak · SMV / portal ven
Bu şema gerçek anatomiyi birebir kopyalamaz; tanı BT’sinde bakılan damar ilişkilerini hasta dilinde özetler.
SMA (üst mezenterik arter)
İnce bağırsağı besleyen ana arterlerden biri; tümörün bu arterle ilişkisi cerrahi planı doğrudan etkiler.
Çölyak gövde
Karaciğer, mide ve dalağı besleyen ana arter kökü; lokal ileri hastalık değerlendirmesinde kritiktir.
SMV / portal ven
Bağırsaktan gelen kanı karaciğere taşıyan venler; sınırlı temas bazen damar rezeksiyonuyla konuşulabilir.
Randevu al
Pankreas kanseri nedeniyle değerlendirme yapılacaksa önceki tomografi ve MR görüntülerinizin kendisini, raporlarınızı ve varsa patoloji sonuçlarınızı getirmeniz tedavi planlamasını kolaylaştırır.