Tıbbi editör: Doç. Dr. Cengiz DibekoğluSon gözden geçirme:
GIST / NET
GIST / NET — Tanı
Patolojik İnceleme, Görüntüleme ve Moleküler Testler
Kesin tanı, tümör dokusunun patolojik incelemesiyle konur. BT ve MR gibi yöntemler hastalığın yaygınlığını değerlendirmeye yardımcı olur. NET’lerde uygun hastalarda somatostatin reseptör görüntülemesi de kullanılabilir.
Özet
Kesin tanı, tümör dokusunun patolojik incelemesiyle konur.
Endoskopi, Endoskopik Ultrasonografi ve Biyopsi Ne Zaman Kullanılır?
Tanısal yöntem, tümörün bulunduğu organa ve görüntüleme özelliklerine göre seçilir. Biyopsinin gerekli olup olmadığı ve nasıl yapılacağı, kanama ve tümör bütünlüğünün bozulması gibi riskler dikkate alınarak belirlenir. Her rezeke edilebilir GIST’te biyopsi şart değildir; neoadjuvan TKI veya metastatik hastalıkta direnç değerlendirmesi gibi durumlar biyopsiyi gerekli kılabilir.
Patoloji paneli
GIST tanısında CD117 ve DOG1 gibi immünohistokimyasal belirteçler ile gerekli hastalarda moleküler analiz kullanılır. NET tanısında ise nöroendokrin belirteçler, hücresel farklılaşma ve Ki-67 gibi çoğalma göstergeleri değerlendirilir.
Evreleme görüntülemesi
Hastalığın yaygınlığını belirlemek için BT veya MR kullanılır. NET’lerde tümörün biyolojik özelliklerine göre somatostatin reseptör PET/BT ya da FDG PET/BT gibi ek incelemeler gerekebilir.
- Önemli not var
GIST risk sınıflaması
GIST’te hastalığın tekrarlama riski; tümörün boyutu, mitoz sayısı, geliştiği organ ve tümör rüptürü varlığı birlikte değerlendirilerek belirlenir. Aynı büyüklükte mide ve ince bağırsak GIST’i aynı riski taşımayabilir; patoloji raporunda bu öğeler açıkça yer almalıdır.
NET’te fonksiyonel değerlendirme
Hormon yakınması varsa klinik şüpheye göre gastrin, insülin, glukagon veya 5-HIAA gibi testler istenir. Kromogranin A düzeyinin yüksek olması tek başına NET tanısı koydurmaz. Mide asidini baskılayan bazı ilaçlar, böbrek fonksiyon bozukluğu ve başka durumlar da bu değeri yükseltebilir.
Randevu al
GIST ve NET gibi nadir tümörlerde tanı ve tedavinin deneyimli multidisipliner bir ekip tarafından planlanması önerilir. Değerlendirme için iletişime geçebilirsiniz.