Kolon Kanseri
Kolon Kanseri — Tanı ve Evreleme
Kolonoskopi, biyopsi ve görüntüleme
Kesin tanı kolonoskopi + biyopsi ile konur. Yeni tanıda MMR/MSI değerlendirmesini yaşa bakmadan isterim; Lynch riski, immünoterapi yolu ve aile danışmanlığı bu sonuca bağlıdır. Evreleme; tümörün duvar derinliğini, lenf nodlarını ve uzak yayılımı gösterir. BT (göğüs–karın–pelvis), CEA ve gerektiğinde MR/PET kullanırız.
Kısa ve net
Eğitim amaçlı şematik görsel. Anlaşılırlık için bazı yapılar sadeleştirilmiş veya vurgulanmış olabilir; bire bir anatomiyi göstermez.
© Cengiz Dibekoğlu — temsili görsel; izinsiz kullanılamaz
Görsel özeti
- Yeni tanıda evrensel değerlendirme
- Lynch sendromu riski / aile danışmanlığı
- Seçilmiş olgularda immünoterapi yolu
- BT göğüs–karın–pelvis
Başlıklara tıklayarak detayı açın
- Önemli not var
Kolonoskopi ve biyopsi
Dikkat: Patoloji raporu tedavinin temelidir.Kalın bağırsak kamera ile incelenir; şüpheli alanlardan örnek alınır. Aynı seansta polip varsa alınabilir — hem tanı hem önleme.
- Önemli not var
MMR / MSI ve Lynch
Dikkat: MMR/MSI sonucu “genetik test istemiyorum” demek değildir; tümör dokusunda bakılır ve tedavi planını etkiler.Her yeni kolorektal kanserde MMR (mismatch repair) / MSI (mikrosatellit instabilite) değerlendirmesi önerilir — yalnızca genç hastalara özgü bir test değildir. dMMR/MSI-H sonuçları; Lynch sendromu açısından değerlendirmeyi, bazı immünoterapi seçeneklerini ve aile taramasını gündeme getirir.
- Yeni tanıda evrensel değerlendirme
- Lynch sendromu riski / aile danışmanlığı
- Seçilmiş olgularda immünoterapi yolu
Evreleme
BT ile karaciğer / akciğer yayılımı taranır. CEA takipte de kullanılır. Sonuçlar tümör konseyinde cerrahi ve kemoterapi planına bağlanır.
- BT göğüs–karın–pelvis
- CEA
- Gerekirse MR / PET
Metastatik hastalıkta moleküler testler
Uzak yayılımlı (metastatik) kolorektal kanserde tedavi kişiselleştirmesi için RAS (KRAS/NRAS), BRAF ve uygun olgularda HER2 ile nadir NTRK füzyonları gibi moleküler testler konuşulur. Sonuçlar hedefe yönelik ajan / immünoterapi seçimini etkiler.
Kolon vs rektum
Rektum kanserinde pelvik MR ve neoadjuvan (ameliyat öncesi) tedaviler daha sık gündeme gelir. Yerleşim planı değiştirir.
Hazırlık ve kolonoskopi deneyimi
İyi bağırsak temizliği küçük poliplerin kaçırılmaması için kritiktir — ayrıntılar kolonoskopi hazırlık rehberinde. İşlem çoğu zaman sedasyonla yapılır; antikoagülan, diyabet ilaçları ve demir preparatları hazırlık öncesi hekime bildirilmelidir. Tamamlanamayan kolonoskopide BT kolonografi veya tekrar işlem konuşulabilir.
- Önemli not var
CEA nasıl okunur?
Dikkat: Yüksek CEA = kesin nüks demek değildir; görüntüleme ve klinik ile birlikte yorumlanır.CEA tanı koymaz; tanı sonrası bazal düzey ve takipte trendi nüks şüphesinde yol gösterici olabilir. Sigara, iltihabi durumlar ve diğer iyi huylu nedenler de yükseltebilir — tek başına tedavi kararı vermez.
Randevu / Değerlendirme
Kolon kanseri planı evreye göre değişir; dosyanızı birlikte değerlendirelim. Konsey desteği gerekiyorsa yönlendiririm.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi tavsiye yerine geçmez. Ameliyat kararı ve yöntem seçimi muayene, görüntüleme ve tümör konseyi değerlendirmesiyle kişiye özel belirlenir.