Rektum Kanseri
TAMIS Ameliyatı
Karında kesi olmadan, anal kanaldan transanal lokal eksizyon
TAMIS (transanal minimal invaziv cerrahi), seçilmiş rektal lezyonlarda rektuma karın duvarından değil, doğal açıklık olan anal kanal üzerinden ulaşır. Buna natural-orifice transanal surgery denir; tartışmalı “tam NOTES” tanımı değildir. TEM aynı ailenin özel platformudur. Amaç uygun olguda tam kat lokal eksizyondur — her tümör için değil.
Lokal eksizyon dar endikasyonlu onkolojik işlemdir. Boyut, yerleşim, grade, MR ve sınır birlikte bakılır. TAMIS, total mezorektal eksizyonun transanal biçimi (TaTME) değildir.
Doğal açıklıktan erişim
Karında kesi olmadan, doğal yoldan rektuma ulaşım
TAMIS’te cerrahi erişim karın duvarından değil, anal kanal üzerinden sağlanır. Uygun seçilmiş rektal lezyonlarda cerrah, rektum içinde yüksek çözünürlüklü görüntü altında hassas diseksiyon ve tam kat eksizyon yapabilir.
Eğitim amaçlı şemadır; bazı yapılar sadeleştirilmiştir.
© Cengiz Dibekoğlu — izinsiz kullanılamaz
Rektuma karın duvarından değil, anal kanal üzerinden ulaşılır.
Erişim üç cümlede
1
Karından yaklaşım
Karın duvarından erişim
2
TAMIS
Doğal açıklık → anal kanal → rektum
3
Single-port robotik TAMIS
Doğal açıklık + tek transanal port + artiküle robotik cerrahi
Kimler aday olabilir?
Genellikle yüzeysel (T1) ve seçilmiş T2 lezyonlar, küçük ve tam çıkarılabilir görünen polipler veya erken rektum tümörleri, uygun grade ve MR’da yerel ileri bulgu olmayan hastalar aday havuzundadır. Sfinkter mesafesi ve lezyon yüksekliği planı değiştirir.
- Erken T evresi (çoğunlukla T1, seçilmiş T2)
- Küçük lezyon, uygun grade
- MR’da mesorektal fasya / nodal şüphe yok
- Tam kat eksizyon teknik olarak mümkün
TEM ve TAMIS
İkisi de anal kanaldan çalışır; karın kesisi bu erişimin parçası değildir. TEM özel bir platformdur. TAMIS aynı lokal eksizyon prensibini transanal port ve kamera ile uygular. İkisinde de patoloji tam kat parça ve sınır değerlendirmesi ister.
Single-port robotik TAMIS
Tek transanal erişim
Eğitim amaçlı şemadır; bazı yapılar sadeleştirilmiştir.
© Cengiz Dibekoğlu — izinsiz kullanılamaz
da Vinci Single Port (SP) robotik cerrahi, transanal cerrahiye özellikle uygun teknolojik özellikler sunan yeni nesil platformlardan biridir. Klinik dilde bu kurulum da Vinci SP TAMIS olarak da anılır. Tek transanal erişimden cerrah kontrollü 3D görüntü, aynı porttan çalışan çok eklemli enstrümanlar ve dar rektal alanda diseksiyon, sütürasyon ve doku manipülasyonu konuşulabilir. Tek kanül, birden fazla dış robot kolunun dar alanda çakışmasını azaltmaya yönelik bir tasarım özelliğidir. Bu, daha az komplikasyon, daha hızlı iyileşme veya daha iyi onkolojik sonuç vaadi değildir. Platformun kurulumu Da Vinci single port sayfasında anlatılır.
- Tek transanal erişim noktası
- Cerrah tarafından kontrol edilen 3D görüntü
- Aynı porttan çok eklemli enstrümanlar
- Dar alanda diseksiyon ve sütürasyon
TME ve TaTME ayrı ameliyattır
Total mezorektal eksizyon mezorektumun bütün halinde çıkarılmasıdır; orta–ileri evre rektum cerrahisinin standardıdır. TaTME, bu eksizyonun transanal yaklaşımıdır. TAMIS ise seçilmiş lezyonun lokal eksizyonu için kullanılan platformdur. Aynı transanal aileden gelseler de aynı ameliyat değildir. Lokal eksizyon lenf nodu disseksiyonu yapmaz. Yüksek grade, lenfatik invazyon veya pozitif sınır TME’ye (salvage) yönlendirebilir.
Ameliyat sonrası
Patolojiye göre izlem, ek tedavi veya TME konuşulabilir. Kontroller endoskopi ve MR ile yürür. Yanlış seçimde yerel nüks riski artar; bu yüzden uygunluk baştan dardır.
Sık sorulan sorular
TAMIS karından kesi ister mi?
Hayır. Erişim anal kanaldandır. Karın duvarından port planlanmaz.
TAMIS ile TaTME aynı mı?
Hayır. TAMIS seçilmiş lezyonun lokal eksizyonudur. TaTME, total mezorektal eksizyonun transanal yapılmasıdır.
Single-port robotik TAMIS herkese daha mı iyidir?
Bunu söyleyecek karşılaştırmalı kanıt yok. Single port, dar transanal alanda çalışmaya uygun teknolojik özellikler sunar; sonuç vaadi değildir.
Patoloji kötü çıkarsa ne olur?
Yüksek risk veya pozitif sınırda TME ve/veya ek tedavi konuşulur. Patoloji takibi şarttır.
Kanıt
Bilimsel kaynaklar
Kaynakları göster · 3Erken rektum kanserinde transanal lokal eksizyon (TEM / TAMIS) endikasyonları. TAMIS, TaTME değildir.
Kanıt
Bilimsel kaynaklar
- 1. Rectal cancer: ESMO Clinical Practice Guidelines for diagnosis, treatment and follow-upESMO · 2017 (güncellemeler için ESMO GI portalına bakın) · DOI: 10.1093/annonc/mdx224Kaynağı aç →
- 2. NCCN Clinical Practice Guidelines in Oncology: Rectal CancerNCCN · Güncel sürüm / Current versionKaynağı aç →
- 3. ASCRS clinical practice guidelines libraryAmerican Society of Colon & Rectal Surgeons (ASCRS) · Kılavuz kütüphanesi / Guideline libraryKaynağı aç →
Son gözden geçirme: 22 Ekim 2026. Bağlantılar resmi yayıncı sayfalarına gider.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi tavsiye yerine geçmez. TNT, watch-and-wait ve cerrahi kararları evreleme, MR bulguları ve tümör konseyi ile kişiye özel verilir.
Bu ameliyattan önce bana şunları sorun
TAMIS / TEM — lokal eksizyon
- Erken rektal lezyonum TEM için uygun mu; MR/endoskopi evresi?
- Tam kat mı, parsiyel kat eksizyon mu?
- Patoloji kötüleşirse tam rezeksiyon planı?
- Gaz–dışkı kaçırma riski ve takip?
- Neoadjuvan gerekir mi?
- Taburculuk ve tuvalet alışkanlığı?
- Acil uyarı bulguları?
Ayrıca: Ameliyata hazırlık rehberi · İşe dönüş tablosu
Randevu / Konsey
Rektum planını pelvik MR ve sfinkter mesafesi olmadan netleştirmem; dosyanızı birlikte değerlendirelim.