Tıbbi editör: Doç. Dr. Cengiz DibekoğluSon gözden geçirme:
Kalıtsal kanserler
Kalıtsal kanserler — Li-Fraumeni Sendromu
TP53 Genetik Değişiklikleri, Kanser Taraması ve Radyasyonun Dikkatli Kullanımı
Li-Fraumeni sendromu, çoğunlukla TP53 genindeki kalıtsal patojenik değişikliklerle ilişkili, farklı organlarda kanser gelişme riskini artıran nadir bir sendromdur. Yumuşak doku ve kemik sarkomları, meme kanseri, beyin tümörleri ve böbreküstü bezi korteksinden kaynaklanan tümörler dahil farklı kanserlerin riski artabilir; bazıları çocukluk veya genç erişkinlikte ortaya çıkabilir.
Özet
Li-Fraumeni sendromu, çoğunlukla TP53 genindeki kalıtsal patojenik değişikliklerle ilişkili, farklı organlarda kanser gelişme riskini artıran nadir bir sendromdur.
Ne zaman şüphe?
Çok genç yaşta meme kanseri veya sarkom, aynı kişide birden fazla primer, birinci derece akrabada LFS spektrumunda kanserler varsa genetik değerlendirme için hekiminize danışın. Karar güncel klinik ölçütler ve aile öyküsüyle birlikte verilir.
- Önemli not var
Radyasyon ve görüntüleme
TP53 ile ilişkili kanser yatkınlığında gereksiz iyonlaştırıcı radyasyon maruziyetinden kaçınılması önemlidir. Bununla birlikte gerekli tanısal incelemeler ve kanser tedavileri yalnızca radyasyon kaygısıyla ertelenmemelidir. Uygun hastalarda tüm vücut MR’ı ve beyin MR’ı gibi iyonlaştırıcı radyasyon içermeyen tarama yöntemleri kullanılabilir (Toronto protokolü çerçevesinde tartışılır — tarama protokolü yerine geçmez).
- Önemli not var
Acil tedavi geciktirilmez
Acil ameliyat veya yaşamsal öneme sahip tedaviler, genetik değerlendirme ya da alternatif görüntüleme arayışı nedeniyle gereksiz yere geciktirilmemelidir.
- Önemli not var
TP53 sonucu ve klonal hematopoez
Kandan yapılan testlerde saptanan her TP53 değişikliği otomatik olarak kalıtsal Li-Fraumeni tanısı kabul edilmemelidir. Sonuçun kalıtsal (germline) mı, yoksa kan hücrelerine sınırlı somatik / klonal hematopoez ile ilişkili bir değişiklik mi olduğu gerektiğinde ayrıca doğrulanmalıdır.
Aile ve tarama planı
Kalıtsal patojenik TP53 değişikliği doğrulanan kişilerde yoğunlaştırılmış kanser taraması ve risk altındaki aile bireylerinin genetik değerlendirmesi planlanır. Bu sayfa kişisel tarama protokolü yerine geçmez.
Randevu al
Patoloji, aile öyküsü ve varsa önceki genetik raporları getirin — hangi testin anlamlı olduğunu birlikte netleştiririz.